Ийэм сүөгэйдээх чэйэ ураты минньигэс

Мин ийэм таптайбыт арыыта –

Алаас дыргыл, нүөл сыта,

Мүөттээх хойуу салгына –

Сайылык чуумпу киэһэтэ.

Мин ийэм дьэдьэннээх күөрчэҕэ –

Оҕо сааһым ахтылҕана,

Чаҕыл күннээх сайына,

Саһарҕалаах сарсыардата.

Мин ийэм сүөгэйдээх чэйэ

Ураты минньигэс,

Умнуллубат аналлаах

Балаҕан дьиэм сылааһа.

Александр Дьячковскай – Ырыа Саарын «Мин ийэм» диэн олус истиҥ, киһи дууһатын таарыйар ырыалаах. Бу ырыаны иһиттэхпинэ оҕо сааһым сарсыардатын, ийэм ытыйбыт күөрчэҕин санаан ылабын. Кырдьыга да оннук, хас биирдии киһиэхэ ийэ таптала, ийэ истиҥ сыһыана туохха да тэҥнэммэт, олоҕуҥ тухары сылааһынан угуттуур иэйии буоллаҕа. «Сулустаах сандалы» ыалдьыта Ырыа Саарын, кини ийэтин, оҕо сааһын туһунан маннык ахтар:

– Александр, ийэн астаабыт аһыттан саамай сөбүлүүр бүлүүдэн ханныгый?

– Ийэм олус минньигэстик астыыр. Ырыабар «мин ийэм сүөгэйдээх чэйэ ураты минньигэс» диэн ыллыырбыныы, аҥардас чэйэ ураты минньигэс буолар. Минньигэһи оҕо эрдэхпиттэн соччо ахсарбаппын, ол кэриэтин тоҥ быары, дыраһааҥканы, убаһа этиттэн халбаһыны (тансыгы) ордук сөбүлүүбүн.

– Эн ханна да буоллар ийэҥ туһунан олус истиҥник кэпсиигин, ахтаҕын, чахчы даҕаны, саамай чугас киһиҥ ийэҥ буоллаҕа…

– Оҕо сылдьан ийэбин атын оҕолор ийэлэрин кытта тэҥнээн көрөр этим. Оҕолор ийэлэрэ кыра уҥуохтаах буолааччылар, онтон мин ийэм улахыын да улахан буолара. Утуйарбар ийэм куруук араас дьоруойдардаах остуоруйа кэпсиирэ, онно абааһыларыттан куттанан аҕай биэрэрим уонна суорҕаным иһигэр киирдэр-киирэн хааларым. Санаабар, сүүнэ улахан ийэм туох баар куһаҕантан барытыттан көмүскүөх, харыстыах курдуга. Олус улахан уйа иһигэр киирбит курдук көмүскэллээхтик сананар этим. Чахчыта да оннук ээ, ийэм олус хорсун, төһө да олох аһыытын этинэн-хаанынан биллэр, куруук үтүөнү, сырдыгы эрэ ыраланар. Мин уустук кэммэр күүс-көмө, аанньал кэриэтэ буолбута. Ийэм хорсун санаалаах, хаһан даҕаны иннин биэрбэт, туохха да кыайтарбат, хаһан да куһаҕаны, табыллыбаты кэпсээбэт, куруук үчүгэйи, табыллар эрэ өттүнэн толкуйдуур сырдык киһи. Киниэхэ ыалдьыттаабыт эрэ барыта ыраастанан, сынньанан тахсар курдук сананар. Ийэм барахсан билигин сааһыран оруолбутун атастаһан төттөрүтүн ийэбин көрөр-истэр сааһым кэллэ, бу мин ытык иэһим буолар.

Ийэм сотору 70 сааһын туолар. Күндү киһибэр чиргэл доруобуйаны, үөрүү-көтүү аргыстаах буоларыгар баҕарабын! Сөбүлээн дьарыктанар айар үлэҕэр ситиһиилэри, өссө да элбэх ааҕааччыны, сүгүрүйээччини баҕарабын.

Ырыа Саарын судургутук оҥоһуллар эрээри, олус минньигэс сокууска рецебин үллэстэр.

Начыыннаах блины.

Үүт – 1 лиитэрэ;

Сымыыт – 4;

Бурдук – 500 гр.;

Мас арыыта – 2 ост.нь.;

Саахар – 1,5 ост.нь.;

Туус – 0,5 ч.нь.

Начыыҥҥа:

Иэдьэгэй сыра – 300 гр.;

Кыра туустаах кыһыл балык – 400 гр.

Күөх тума.

 

 

 

Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован. Обязательные поля помечены *