Намнааҕы педколледж кылынан өрүүнү киэҥ эйгэҕэ тарҕатар

Өрөспүүбүлүкэбит национальнай библиотекатын үлэһиттэрэ «Алаас уран тарбахтаахтара» диэн удьуорунан бэриллэр дьарыктаах дьону киэҥ түһүлгэҕэ таһаарар бырайыак суруйбуттар. Ааҕааччылар библиотекаҕа кэлэн баран, норуот маастардарын үлэлэрин уу харахтарынан көрөн, илиилэринэн тутан-хабан, кэрэ эйгэтигэр сысталларын, дууһалыын байан баралларын ситиспиттэр. Нам улууһун педагогическэй кыһата дьоҕурдаах дьону түмэр уонна сайыннарар буолан, араас быыстапкаларга быһаччы сыһыаннаах буолааччы. Бу да сырыыга оннук буолан таҕыста.


Балаҕан ыйын саҥатыгар Дьокуускайга, Пушкин аатынан национальнай библиотека Кыраайы үөрэтэр отделын анал саалатыгар, бу бырайыак чэрчитинэн Чурапчыттан төрүттээх Пинигиннэр кылтан уонна сиэлтэн оҥоһуктарын «Удьуор утумун ситимнээн» диэн бэртээхэй быыстапкаларын түмүктэниитигэр сырыттыбыт. Манна биир төрүттээх 4 көлүөнэ дьон: Е.С. Пинигина үлэлэрин кытта кыыһын, сиэнин, хос сиэнэ Дайана Рехлясова (НСОШ №2, 4 кылаас) үлэлэрэ  туруоруллубуттар.

Бырайыак координаторынан төрүт иискэ норуот маастара, РФ уопсай үөрэхтээһинин Бочуоттаах үлэһитэ, СӨ култууратын туйгуна Людмила Петровна Жиркова буолар (кини үлэлэрэ бастакынан туруоруллубуттар). Иккилии ый буола-буола быыстапка уларыйан иһиэхтээҕинэн, Людмила Петровна маастардары сирэй көрсөн сөбүлэҥнэрин ылар, бырайыак харгыһа суох үлэлиирин хааччыйар ураты соруктаах эбит.

Биһиги сылдьыбыт быыстапкабыт ити ситимҥэ бэсиһинэн туруоруллубут. Удьуор сөрүөһүттэри төрүттээччинэн Аҕа дойду Улуу сэриитин, тыыл уонна үлэ бэтэрээнэ, Чурапчы Хайахсытыгар күн сирин көрбүт Евдокия Семеновна Пинигина буолар. Кини  сэрии огдообото, 5 оҕотун соҕотоҕун атахтарыгар туруортаабыт Ытык ийэ. Евдокия Семёновна ииһинэн пенсияҕа тахсан эрэ баран дьарыктаммыт. Маныаха кини улахан уолун кэргэнэ Валентина Дмитриевна Пинигина улахан өҥөлөөх. Ааспыт үйэ сэттэ уонус сылларыгар, сөрүө өрүүтэ умнулла быһыытыйбыт кэмигэр, Валентина Дмитриевна, музей үлэһитэ буоларын быһыытынан, хотунун былыргы дьарыгын улаханнык сэргээбит, быыстапкаларга анаан өрөрүгэр тыл көтөхпүт. Евдокия Семеновна, үлэлэрэ кэрэхсэнэн барбыттарыттан кынаттанан,                                                        оҕолорун уонна Хадаар орто оскуолатын үөрэнээччилэриттэн баҕалаахтары мунньан дьарыктаан барбыт. Тыа дьахтара хаһан иллэҥсийбитэ баарай? Элбэх түбүк быыһыгар ииһин тутар буолан, бу дьарыгар сиэнин көмөлөһүннэрэр эбит, кыракый Машенька оскуолаҕа киириэн инниттэн кылы, сиэли тыытан, өҥнөрүнэн наардаан биэрэр.

Евдокия Семеновна үлэлэрэ араас таһымнаах быыстапкаларга Монголияҕа, Японияҕа, Кореяҕа, Францияҕа тиийэ көрдөрүүгэ туруоруллубуттар, киниэхэ «СӨ норуотун маастара» үрдүк аат иҥэриллибит. Манна даҕатан эттэххэ, дьоһун аат-суол киһи үйэтин уһатар. Уран тарбахтаах иистэнньэҥ Е.С. Пинигина, төһө да Орто дойдуга суох буолбута ырааппытын иһин, кини төрөөбүтэ 100 сылыгар аналлаах «Анаарыы» диэн быыстапкаҕа бэйэтин уонна хаан-уруу аймахтарын үлэлэрэ бу саас Дьокуускайга, национальнай-художественнай түмэлгэ туруоруллубуттара.

Евдокия Семеновна кыыһа Акулина Семеновна Кривошапкина 1975 с. уонна сиэнэ, били бэрт кыратыттан эбэтигэр илии-атах буолбут кыысчаан, биһиги биир эрбэххэ баттанар коллегабыт, РФ Худуоһунньуктарын сойууһун чилиэнэ Мария Петровна Рехлясова 2002 с. Намнааҕы педучилищены бүтэрбиттэрэ, иккиэн кылынан уонна сиэлинэн оҥоһуктарга СӨ норуотун маастардарынан буолаллар. Маша, ийэтэ ыытар куруһуогар сылдьан, бастакы сөрүөтүн иккис кылааска саҕалаан баран, үһүс кылааска өрөн бүтэрбит! Бу дьарыгын бырахпакка, сылтан сыл чочуйан, баара-суоҕа 33 сааһыгар норуот маастарын аатын ылар.

Мария Петровна биһиэхэ ылбыт үөрэҕин Дьокуускайдааҕы пединститукка салҕаабыта уонна онтун кыһыл дипломунан бүтэрээт, Намҥа кэлэн олохсуйбута, элбэх ыччаты бэйэтин сатабылыгар уһуйар, кылынан-сиэлинэн үлэҕэ саҥа сүүрээннэри киллэрэн, айымньылаахтык уонна ис сүрэҕиттэн ылсыһан үлэлии-хамныы сылдьар. Ону бигэргэтэрдии, кини салалтатынан кылтан-сиэлтэн олус үчүгэйдик оҥоһуллубут устудьуоннар 10-тан тахса дипломнай үлэлэрэ быыстапканы биллэрдик байыппыттар.

Бу буолбут тэрээһини библиотека национальнай уонна кыраайы үөрэтэр фондаларын отделын сэбиэдиссэйэ Лариса Иннокентьевна Кычкина салайан ыытта. Быыстапка түмүгүн үөрүүлээх чааһа хомуһу тардыынан саҕаламмыта уонна ыытааччы ыпсарыылаах тыла-өһө, сэргэх сэбэрэтэ, сахалыы таҥаһа-саба, хоһоону иэйиилээхтик ааҕара ураты сахалыы эйгэни үөскэттилэр, ис киирбэх оҥордулар. Ыҥырыллан кэлбит ытыктабыллаах ыалдьыттар: история билимин доктора А.А Борисов, социологическай билим доктора У.А. Винокурова, ХИФУ профессора В.В. Илларионов, дириэктэрбит — педагогическай билим кандидата Е.В. Никитина, иис-уус эйгэтигэр үрдүк таһаарыылаахтык үлэлии сылдьар норуот маастардара Л.П. Жиркова, З.Д. Понохова, Т.И. Омина, Мария Петровна дьүөгэлэрэ уо.д.а. тыл эттилэр, истиҥник эҕэрдэлээтилэр, Мария Петровна кылынан өрүүгэ киллэрбит саҥа сүүрээннэрин патеннатарыгар, кинигэлэри таһааттарарыгар сүбэлээтилэр, үрдүк ситиһиилэри, үтүө доруобуйаны, тус олоҕор дьолу-соргуну баҕардылар, алгыс тылларын анаатылар. Ол кэнниттэн бука бары мааны остуолга олорон, ирэ-хоро кэпсэттибит, инники үлэлэри торумнаатыбыт.

М.П. Рехлясова аныгы үйэ сайдыылаах, уран тарбахтаах уһуйааччыта буолан, кылынан-сиэлинэн оҥоһуктарга саҥа сүүрээннэри киллэрэн, сөрүөнү өрүүгэ өҥнөр алтыһыыларыгар сыыйа киллэрии ньыматын көрдөрдө; суумка, сапсыыр, илин кэбиһэр курдук сиэдэрэй оҥоһуктары бастакынан оҥорбута. Саамай үөрүүлээҕэ – онтукаларын атыттар иилэ хабан ыллылар! Бу олус үөрүүлээх көстүү, кылынан өрүү кэскиллээх дьарык буоларын итэҕэтиилээхтик көрдөрөр хамсааһын.

Инникитин даҕаны Мария Петровна маннык айымньылаахтык уонна тахсыылаахтык үлэлээтин, элбэх дьону кылынан өрүүнэн умсугуттун, бэйэтэ уонна чугас дьоно этэҥҥэ, доруобай сырыттыннар, тус олоҕор дьоллоох буоллун диэн баҕара хаалабыт.

 Ааптар: Прасковья БАЙАНАЕВА

Сообщение Намнааҕы педколледж кылынан өрүүнү киэҥ эйгэҕэ тарҕатар появились сначала на Ulus.Media — все главные новости из районов Якутии.

Комментарии закрыты.